Crack Spread so giá trị xăng và sản phẩm dầu tinh chế với dầu thô nguyên liệu. Khái niệm 1:1, 3:2:1, cách chuẩn hóa đơn vị và rủi ro.
Crack Spread là gì trong ngành lọc dầu?
Crack Spread là chênh lệch giữa giá trị đầu ra của nhà máy lọc dầu (như xăng và distillates) với giá dầu thô đầu vào, được dùng như một chỉ báo biên lọc dầu lý thuyết. Đây không phải lợi nhuận ròng của nhà máy vì chưa trừ nhiều chi phí vận hành, tổn thất và khác biệt phẩm cấp.
Các hợp đồng liên quan thường gắn với dầu thô WTI, xăng RBOB và sản phẩm chưng cất. Không được dùng giá dầu thô USD/thùng trừ trực tiếp giá xăng USD/gallon mà chưa quy đổi.
1:1 Crack Spread và 3:2:1 Crack Spread
Mô hình 1:1 so giá một sản phẩm tinh chế với giá một đơn vị dầu thô tương ứng sau chuẩn hóa. Mô hình 3:2:1 thường minh họa rằng ba thùng dầu thô cho hai thùng xăng và một thùng sản phẩm chưng cất; đây là tỷ lệ quy ước để phân tích, không đại diện chắc chắn hiệu suất của một nhà máy.
Nếu cùng đơn vị USD/thùng, công thức minh họa có dạng 3:2:1 crack = (2 × giá xăng + 1 × giá distillate − 3 × giá dầu thô)/3. Để dùng giá futures thật, phải quy đổi báo giá và kiểm hệ số khối lượng của từng chân.
Ví dụ minh họa cho biên lọc dầu
Giả sử giá dầu thô 70 USD/thùng, xăng quy đổi 90 USD/thùng và sản phẩm chưng cất quy đổi 100 USD/thùng. Khi đó crack 3:2:1 = (2×90 + 100 − 3×70)/3 = 70/3 ≈ 23,33 USD/thùng.
Đây là chỉ báo biên lý thuyết. Nhà máy có thể có hiệu suất lọc dầu, cấu trúc sản phẩm, chi phí vận chuyển, năng lượng và tồn kho hoàn toàn khác. Chỉ số dương không xác nhận hoạt động lọc dầu có lãi.
Vì sao Crack Spread thay đổi mạnh?
Mức chênh lệch chịu ảnh hưởng của nhu cầu xăng theo mùa, công suất nhà máy, bảo trì, sự cố vận hành, thay đổi chất lượng dầu thô đầu vào, tồn kho và chính sách nhiên liệu. Giá sản phẩm đầu ra có thể tăng dù giá dầu thô đứng yên hoặc ngược lại.
Do đó, doanh nghiệp cần theo dõi từng cấu phần cùng dữ liệu nguồn thay vì nhìn mỗi giá dầu. Bài phân biệt dầu thô và sản phẩm lọc dầu là điểm bắt đầu phù hợp.
Khi nào doanh nghiệp cần xem xét hedge biên lọc dầu?
Khi đầu vào và đầu ra phát sinh ở các thời điểm khác nhau, doanh nghiệp có thể muốn giảm rủi ro chênh lệch giá. Các chiến lược đa chân có rủi ro riêng: sai hệ số chuyển đổi, sai tỷ lệ vật chất, chênh lệch tháng, khả năng không khớp đồng thời và nghĩa vụ ký quỹ.
Đọc Hedge Ratio và phân biệt Calendar Spread. Chỉ thực hiện nếu các công cụ đó được phép và phù hợp tài khoản, tuyệt đối không suy rằng tất cả spread của CME có thể giao dịch nguyên trạng tại MXV.
Bổ sung đọc theo topic cluster
EIA Weekly Petroleum Status · Refinery Utilization Rate · Brent–WTI Spread · Giá WTI và các yếu tố ảnh hưởng
Crack Spread đo tương quan đầu vào và sản phẩm lọc dầu; không nhầm với chênh lệch Brent–WTI, vốn so hai chuẩn dầu thô.
Tìm hiểu thêm cùng SACT
Công ty Cổ phần Giao dịch Hàng hóa Đông Nam Á (SACT) là Thành viên Kinh doanh MXV mã 045. Nội dung mang tính kiến thức, không phải khuyến nghị đầu tư hoặc cam kết lợi nhuận. Sản phẩm phái sinh có ký quỹ có thể phát sinh thua lỗ và yêu cầu bổ sung vốn.
Doanh nghiệp có nhu cầu phòng vệ rủi ro giá dầu và sản phẩm đầu ra có thể trao đổi với SACT về danh mục hợp đồng và giới hạn thực tế trước khi chọn chiến lược. Xem hướng dẫn SACT TradingPro hoặc liên hệ SACT để hỏi về thông tin hợp đồng.
Nguồn chuyên môn: CME – Learn About the 1:1 Crack Spread.


